Meerderheid Nederlanders herkent nepcommunicatie niet

Voor 78 procent van de Nederlanders wordt het steeds lastiger om echte en vervalste communicatie van elkaar te onderscheiden. Dat blijkt uit onderzoek van IT- en businesstransformatiedienstverlener Conclusion onder 1.003 Nederlanders. Vooral jongeren blijken kwetsbaar voor misleiding via deepfake-stemmen en -berichten.
Ruim de helft van de Nederlanders (55 procent) twijfelt zelden aan de echtheid van berichten of telefoontjes afkomstig van bekenden. Dit percentage ligt bij jongeren van 16 tot 29 jaar op 60 procent. Onder 60- tot 69-jarigen is dit 47 procent. Volgens Conclusion maakt dit jongeren gevoeliger voor fraude met behulp van AI, zoals voice cloning.
‘Juist doordat jongeren gewend zijn snel en veel digitaal te communiceren, vertrouwen ze sneller op berichten van bekenden. Dat maakt hen extra gevoelig voor deepfake-stemmen en misleidende berichten die steeds overtuigender worden’, aldus Roel Gloudemans, Director IT Risk & Compliance bij Conclusion. ‘Het risico verschuift daarmee van “kun je het herkennen?” naar “durf je te twijfelen?”’
Weinig voorzorgsmaatregelen
Ondanks de zorgen neemt slechts 13 procent van de ondervraagden preventieve maatregelen, zoals het afspreken van een codewoord om AI-gegenereerde fraude te herkennen. Tegelijkertijd vindt ruim 40 procent van de respondenten dat mensen die hier toch slachtoffer van worden, naïef zijn. Jongeren (48 procent) oordelen hierover het strengst.
Cynisme over effect van maatregelen
Bijna drie op de tien Nederlanders (29 procent) twijfelt aan het nut van voorzichtigheid, omdat zij denken dat AI en hackers altijd slimmer zullen zijn. Deze houding komt het vaakst voor bij 30- tot 39-jarigen, waarvan 37 procent deze opvatting deelt. ‘Zonder gezamenlijke actie van burgers, bedrijven en overheid groeit het risico elke dag’, zegt Gloudemans. ‘We moeten onze digitale weerbaarheid versterken voordat de schade écht groot wordt.’
Niet alleen deepfake-stemmen en misleidende berichten zijn lastig te herkennen door de meerderheid, ook AI-afbeeldingen zijn vaak lastig te onderscheiden van echte foto’s, blijkt uit onderzoek van Norstat.
