PHP-beveiligingslekken: Nederlandse websites tijdelijk offline

Kritieke beveiligingslekken in programmeertaal PHP hebben woensdag 21 oktober geleid tot het tijdelijk offline halen van Nederlandse overheidswebsites en digitale diensten. Wereldwijd registreerde Cloudflare pogingen om de kwetsbaarheden te misbruiken. Volgens het Nationaal Cyber Security Centrum (NCSC) zijn er vooralsnog geen aanwijzingen dat aanvallers daadwerkelijk toegang hebben gekregen tot servers.
Onder meer MijnOverheid, DigiD en verschillende gemeentelijke websites werden uit voorzorg tijdelijk uitgeschakeld. Ook andere publieke organisaties namen maatregelen om hun digitale dienstverlening te beschermen. Volgens Nu.nl waren de meeste Nederlandse websites enkele uren na het verschijnen van beveiligingsupdates weer bereikbaar.
Miljoenen misbruikpogingen
Cloudflare zag het aantal pogingen om de kwetsbaarheden te misbruiken snel toenemen. Volgens CEO Matthew Prince werden in de tien uur vóór de openbare bekendmaking duizenden pogingen geregistreerd. Binnen twee uur na de bekendmaking liep dat aantal op tot honderdduizenden en later tot miljoenen.
Gevolgen voor klanten
PHP vormt de technische basis van veel websites en applicaties, waaronder WordPress, Magento en Drupal. De programmeertaal ondersteunt digitale klantactiviteiten zoals inloggen, reserveren en online aankopen. De tijdelijke uitval van websites maakte deze diensten voor klanten onbereikbaar. Organisaties moesten beveiligingsmaatregelen doorvoeren voordat zij hun dienstverlening konden hervatten.
Het incident laat zien hoe kwetsbaarheden in onderliggende software gevolgen kunnen hebben voor de beschikbaarheid van digitale klantkanalen. Naast technische beveiliging speelt ook de communicatie over tijdelijke onbereikbaarheid een rol in de dienstverlening.
Inmiddels zijn nieuwe vragen ontstaan over de beveiliging van PHP. Volgens Tweakers stelt een Zwitserse beveiligingsonderzoeker dat de woensdag uitgebrachte update mogelijk niet alle aanvalsmethoden verhelpt. Daarnaast heeft een Duitse onderzoeker een derde kwetsbaarheid ontdekt. Een PHP-kernontwikkelaar noemt deze laatste fout niet urgent. Of aanvullende beveiligingsmaatregelen nodig zijn, is nog onduidelijk.
