Try January

Try January
  • 20 januari 2026
  • Anders Jansen

Yep, je mag gewoon blijven drinken. Met mate én maten. Ik vier mijn verjaardag altijd in januari dus ben sowieso nooit zo happig geweest om aan te haken bij deze challenge. In tegenstelling tot vele anderen… want dit soort challenges zijn hip & happening: Movember, Stoptober, Veganuary, Meatless March, Self-care September, Frugal February. En zo zou ik een column lang kunnen doorgaan.

Het succes is kort te verklaren: Het is Tijdelijk (‘duurt maar even’), Eenvoudig (‘ik doe iets wel of niet’), Sociaal (‘anderen doen ook mee’), Profilerend (‘kijk mij eens meedoen’) en Positief (‘goed doel / gezondheid / groei’). Gevolg: gewenst gedrag krijgt een boost. Net als het ongewenste gedrag vlak ná deze maanden.

Ik wil graag een lans breken voor Try January. Een boost geven aan leren, proberen, experimenteren, doen, durven, bij twijfel over­steken, gaan, omdat het kan, gok de goals, anders en nieuw. Even de kaders oprekken voor de rest van het jaar. Speelveld vergroten door nieuwe dingen toe te voegen. Ruimte creëren voor al het moois dat je de 11 maanden daarna vast allemaal gaat fixen. Wat een vooruitzicht als je bedenkt dat je aan het einde van de maand 10 dingen hebt gedaan die je nog nooit hebt gedaan of gedurfd!

Pas wel op. Het gaat verslavend werken. Succes is namelijk verslavend en succes ga je voelen. En dan wil je het  blijven doen. Dan wordt experimenteren geen tijdelijke challenge, maar een dominante waarde in je cultuur. Zoals het bij vele grote succesvolle bedrijven is geworden. Inspiratiebronnen. Die er alles aan doen om ruimte te creëren zodat jij in een non-stop-try-modus komt. Laat ik wat inspiratie delen, zodat je in actie komt en je aansluit bij Try January.

De Librije. Een van hun mooiste ‘boerenwijsheden’ die hen naar 3 sterren heeft geleid: klooien! Bij De Librije staat klooien voor vrij, speels en nieuwsgierig experimenteren. Zonder directe prestatiedruk of vastomlijnd doel. Het is een essentieel onderdeel van hun creatieve keukenproces. En vindt sowieso elke donderdag met alle collega’s plaats. Altijd. Smaken combineren, a-typische technieken mixen, gekke combinaties proberen. Voelen, ruiken, proeven, doen. En zonder hiërarchie (zo ontstaan de ‘koks van de toekomst’, aldus wijlen Jonnie Boer). ‘Klooien’ mag informeel, misschien zelfs slordig klinken, maar dit is het zeker niet. Het is niet zomaar wat aankloten, het is Champions League: heel gericht spelen, vanuit extreem vakmanschap, kennis en kunde. Wel cruciaal: in alle vrijheid. Of zoals ze het zelf samenvatten: doelbewust doelloos experimenteren. Om zo tot vernieuwing, originaliteit en nieuwe sterren te komen.

Nintendo. Mega succesvol. Vooral omdat ze geen tech bedrijf zijn (bekijk hun matige beeldscherm-kwaliteit bijvoorbeeld en verouderde controllers), maar zichzelf zien als de makers van de gaafste en meest creatieve spellen en spelbelevingen. Medewerkers heten leerlingen. Leidinggevenden zijn leermeesters. ‘What’s in a name’ zou je kunnen zeggen. Alles kan ik je verklappen. Het draait om het ambacht. Om levensechte bewegingen. Zelf erop uittrekken om te spelen en het avontuur op te zoeken en die bewegingen te vertalen naar spellen. Met echt originele games als gevolg die zich niet kenmerken door de hardware, maar door de spelbeleving. Je ziet jezelf vast nog wel tennissen met een controller een tiental kersten geleden? Iets heel anders: toetsenbord kapot? Bedenk maar een oplossing hoe het zonder ook kan. Experimenteren als default.

Amazon. Hun Day 1-mantra heb ik al eens eerder beschreven. Echt een aanrader om je in te verdiepen. Meest inspirerend binnen dit denken blijft voor mij hun ‘Two-way-door-principe’: Elke medewerker mag alles aanpassen (omdat hij / zij het idee heeft dat het daardoor misschien beter wordt) als het een dag later weer terug kan. En het blijkt dat +90% van de vernieuwingen in dit bakje vallen. Geen toestemming van de baas nodig. Geen RFP. Geen ge-backlog. Wel: Experimenteren en leren. En dat maakt dat Amazon 2000 (!) experimenten per dag doet. En non-stop feedback krijgt wat zin heeft. Een niet te stoppen co-creatie machine naar onverslaanbare dienstverlening. 

Okay. Geen twijfel dat je hier al niet meer leest. En de aanmeldpagina van Try January aan het zoeken bent. That’s the spirit. Hup! Je hebt het nog nooit gedaan, dus ik denk dat je het wel kan. Make Pipi great again! Ga doen. Oversteken. Proberen. Niet met mate, maar in overvloed. En laat me merken dat je meedoet, zoals het hoort bij een challenge. Je weet me te vinden!

Anders Jansen

comments powered by Disqus